به اين دليل كه كارها را طبق انگيزه‌ها و حالات مختلف كه خواهان انجام كارى است انجام مىدهد و در صورتى كه چيزى را ناخوش بدارد يا موانع ديگرى را در نظر داشته باشد ، انجام نمىدهد . اين گونه كارها كه انجام آن بستگى به علاقه و انگيزهء شخص دارد و انجام ندادن آن به ناخواستن اوست ، از خود اوست ، بر خلاف امور ديگرى چون بلندى و كوتاهى و رنگ پوست و نظاير آن . ستايش و نكوهش هم در مورد كارهاى اختيارى است . يعنى كارهايى كه انجام آن به دست خود شخص است . ( 1 ) خداوند متعال در سورهء بقره چنين مىفرمايد : « شايد شما سپاسگزارى كنيد ، و براى اينكه شايد هدايت شويد ، و براى اينكه شايد پرهيزگارى كنيد . » و در همين سوره مىفرمايد : « واى بر آنان كه با دستهاى خود كتابى را مىنويسند و سپس مى - گويند : اين از نزد خداست ، تا به آن وسيله بهاى اندكى به دست آورند . اى واى بر ايشان به آنچه دستهايشان كسب كرده است . و اى واى بر آنان از آنچه به دست مى - آورند . » باز در همين سوره مىفرمايد : « همانا كه خداوند از نيكوكاران مىپذيرد . » « و خداوند مزد نيكوكاران را تباه نمىكند . » ( 2 ) و خداوند در سورهء آل عمران مىفرمايد : « و به درستى كه گروهى از ايشان مى - پيچانند زبانهاى خود را به كتاب تا آن را از كتاب پنداريد و آن از كتاب نيست و مىگويند آن از نزد خداست و حال آنكه از نزد خدا نيست و بر خداى دروغ مى - گويند و ايشان مىدانند . » ( 3 ) و در سورهء نساء مىفرمايد : « هر نيكى كه به تو مىرسد از خداوند است و هر بدى كه به تو مىرسد از نفس تو است . » ( 4 ) در سورهء مائده مىفرمايد : « جز اين نيست كه شراب و قمار و بتها و تيرهاى قرعه كشى پليد و از كردار شيطان است . پس اجتناب كنيد از آنها ، باشد كه شما رستگار شويد . » ( 5 ) در سورهء انعام مىفرمايد : « به درستى هر كس از شما بدى را به نادانى انجام دهد و پس از آن توبه كند و صالح شود ، به درستى كه خداوند آمرزندهء مهربان است . » و در همين سوره مىفرمايد : « و بر نمىدارد بردارنده‌يى بار گناه ديگرى را . » ( 6 ) در سورهء توبه مىفرمايد : « و ديگرانى كه به گناهان خود اعتراف كردند ، كردار پسنديده را با كردار ناپسند در آميختند . » ( 7 ) در سورهء يونس مىفرمايد : « همانا خداوند ستم نمىكند به چيزى مردمان را ،